submenu

Han, Erhan en Latif maken komisch theater voor anderstaligen - 26/02/2020

Spelen met taal om te leren

GC de Lijsterbes presenteert begin deze maand de première van De leeuwen van Vlaanderen, een humoristische theatervoorstelling voor anderstaligen van comedians Han Coucke, Erhan Demirci en Latif Ait. De voorstelling is later ook te zien in GC de Boesdaalhoeve, GC de Zandloper en GC de Bosuil.

De leeuwen van Vlaanderen is een luchtige reconstructie van het bekende verhaal van Hendrik Conscience. Het stuk kwam tot stand in samenwerking met de Taalunie en het team taalpromotie van vzw ‘de Rand’. Door met taal te spelen lichten de drie makers het gedrag, de taal en de cultuur van de Vlamingen toe aan nieuwkomers en anderstaligen die Nederlands leren. Ze hebben ook elementen van hun eigen verhaal aan de voorstelling toegevoegd.

Han Coucke verwierf bekendheid als de helft van het cabaret duo Gino Sancti en met het typetje Han Solo. Hij werkt voor theater, radio en tv – onder meer als regisseur van Philippe Geubels en Steven Mahieu - en toert momenteel met Han en Grietje. Erhan Demirci behaalde successen op de Culture Comedy Award en de 123 Comedy Award, voor hij drie seizoenen het voorprogramma van Han solo bedankt verzorgde. Daarna maakte hij de avondvullende show Komt Goed over de aanslagen in Brussel, momenteel toert hij met de opvolger Wa Make. Ook Latif Ait doorzwom verschillende comedywatertjes. Hij maakte net als Coucke en Demirci deel uit van het comedycollectief Hakims of Comedy, en toert momenteel door Vlaanderen met Re-Latif, een show over zijn periode als activist bij de Arabisch-Europese Liga (AEL).

De drie ‘Leeuwen van Vlaanderen’ kennen elkaar al lang. Han Coucke: ‘Ik gaf in Antwerpen ooit de workshop ‘Get up Stand up’ waar ze allebei aan deelnamen. Daarna zat Erhan in mijn voorprogramma, en later Latif in het voorprogramma van Erhan. Met Hakims of Comedy kwamen we alle drie na elkaar op het podium, maar nu wilden we iets samendoen. We zijn vrienden en we hebben dezelfde visie op humor. Ik ben eerst acteur en dan pas humorist, terwijl Erhan en Latif echte comedians zijn die de verbale en visuele comedy-skills beter beheersen. Voor de leeuwen van Vlaanderen is het interessant dat Erhan van Turkse en Latif van Marokkaanse afkomst zijn, terwijl ik in België geboren ben. We vullen elkaar aan.’ Latif Ait: ‘Het klikt tussen ons omdat we hetzelfde soort humor hebben en elkaar meteen begrijpen, door zo intens samen te werken verleggen we onze grenzen. We dagen elkaar uit.’

Guldensporenslag

Met hun productiehuis BroedBloeders ontstond het idee om iets te doen rond Vlaamse gebruiken. Ait: ‘Ik heb twee jaar geleden Lachland gemaakt met Peter Schoenaerts, ook een voorstelling voor nieuwkomers. Het verhaal van de Leeuw van Vlaanderen leek ons heel geschikt om nieuwkomers te laten kennismaken met de Vlamingen en met hun gewoontes en gebruiken. Met dat idee zijn we naar vzw ‘de Rand’ getrokken. Het boek van Conscience vormt de basis. We hebben zijn verhaal herwerkt, verduidelijkt en betrokken op het nu. We hebben er nieuw leven ingeblazen.’

Erhan Demirci: ‘Wat in het verhaal van de Guldensporenslag historische waarheid is en wat mythe is moeilijk te zeggen. Historici spreken elkaar tegen. Wij gingen op zoek naar de essentie van het verhaal en welke interessante elementen je er voor nieuwkomers kunt uithalen.’

Volgens Coucke is het bijvoorbeeld interessant waarom het verhaal geschreven is. ‘Naties en volkeren hebben een heldenverhaal nodig om zich te legitimeren, zo’n verhaal gaat vaak over een strijd. Dat de Guldensporenslag een oorlog was, is voor ons minder voelbaar geworden dan voor toeschouwers die uit conflictgebieden afkomstig zijn.’ Demirci: ‘De leeuw van Vlaanderen is een soort mystieke figuur en Conscience heeft er een liefdesverhaal bij gesleurd. Duidelijker is dat de Vlamingen van toen een arm volk waren, onderdrukt door de Fransen.’ Coucke: ‘Het verhaal toont dat in welke situatie je ook zit, hoe arm je ook bent, je toch kan overwinnen als je je verenigt en erin gelooft. Vlaanderen is ondertussen rijk geworden.’ Ait: ‘Voor mij gaat het verhaal over hoop. Neem hoop weg van elk volk en het raakt de weg kwijt. Die hoop brengen we in onze bewerking terug aan de oppervlakte.’

Slapstick

Hoe pak je dat aan, een voorstelling maken voor een volwassen publiek waar ook nieuwkomers van kunnen genieten? Coucke: ‘Nieuwkomers hebben het niet makkelijk. Aankomen in een andere cultuur en een taal leren is niet eenvoudig. Daarom spelen we met taal. Zo zitten er cadeautjes in De leeuw van Vlaanderen. De uitspraak ‘schild en vriend’ bijvoorbeeld - daar hebben we een hele scène over gemaakt. Bij een taal is uitspraak heel belangrijk. Ook al spreek je Nederlands, aan het accent of de gebrekkige uitspraak hoor je dat het niet je moedertaal is. Zo was taal vroeger letterlijk een wapen. Als je het wachtwoord niet juist kon uitspreken, was je gezien.’ Demirci: ‘Los van de politieke implicaties, focussen we op de amusante kant van de taal. Er wordt vaak veel gewicht gegeven aan taal, maar je leert ze het best spelenderwijs, tussen mensen die de taal spreken. Het theater is daar een goede plek voor.’ Ait: ‘We brengen slapstick-achtige humor. De humor is van een hoog niveau, maar ze moet begrijpelijk zijn.’ Coucke: ‘We spelen grappige, energieke personages en ondersteunen de tekst door heel visueel te spelen. We spelen met veel beeldspraak. Voor mensen die de taal leren komt de letterlijke betekenis van een beeld of metafoor namelijk vaak eerst naar voor, wat tot grappige interpretaties kan leiden. Tijdens de eerste try-out met mensen afkomstig uit Syrië en Latijns-Amerika hebben we gemerkt dat het werkt.’

Bij de voorstelling hoort een lespakket om bezoekers op voorhand een taalbad te geven. Bij Uitgeverij Nanuq verschijnt het gelijknamige stripverhaal van Pieter De Poortere, de tekenaar van de bekende cartoon ‘Boerke’ in Knack. Ait assisteerde hem: ‘De strip is een mooie aanvulling op het lespakket. De strip gaat verder waar onze voorstelling stopt en zit nog dichter bij het verhaal van De leeuw van Vlaanderen.’

 

Tekst: Michaël Bellon
Foto: © Tine De Wilde
Uit: buurten februari 2020

Bekijk ook

Erhan Demirci, Han Coucke & Latif Ait - De Leeuwen van Vlaanderen

uitverkocht
Erhan, Han en Latif gaan op zoek naar de oorsprong van onze Vlaamse cultuur aan de hand van ‘De Leeuw van Vlaanderen’ van Hendrik Conscience. De leeuwen zullen brullen en klauwen, maar altijd met de glimlach.
Je begrijpt of spreekt nog niet veel Nederlands.Je begrijpt al een beetje Nederlands maar je spreekt het nog niet zo goed.Je begrijpt vrij veel Nederlands en kan ook iets vertellen.Je begrijpt veel Nederlands en spreekt het goed.
10 mrt
20.00 uur