submenu

Illustrator Jurgen Walschot over De schurkenclub - 12/04/2021

‘Ik heb me rot geamuseerd met dit boek’

Een goed jaar geleden kreeg illustrator Jurgen Walschot telefoon van zijn uitgeefster. Ze had een manuscript van Robin Aerts binnen waarvan ze dacht dat het hem zou bevallen. ‘Dat klopte’, zegt Walschot. ‘Onze humor zit op dezelfde lijn.’ Nu ligt ‘De schurkenclub’ (9+) in de handel.

Illustrator Jurgen Walschot (uit Sint-Genesius-Rode) en auteur Robin Aerts, tevens bassist van de groep Het zesde metaal, hebben elkaar nog nooit in levenden lijve ontmoet. Toch hebben ze samen De schurkenclub gemaakt, een fantasierijk en spannend boek voor 9-plussers. ‘We hadden een afspraak gepland, maar toen begon de eerste lockdown’, legt Walschot uit. ‘Sindsdien hebben we via videocall gecommuniceerd, maar zelfs zo verliep de samenwerking heel fijn.’

Kleur verboden

Het was uitgeefster Marita Vermeulen van De Eenhoorn die woord en beeld samenbracht. ‘Ik heb hier een tekst van Robin Aerts liggen’, vertelde ze. ‘Ik denk dat die bij jou zal passen.’ Jurgen Walschot las het manuscript en gaf haar gelijk. De schrijfstijl, de humor, de personages … ze riepen ogenblikkelijk beelden bij hem op: ‘Het hoofdpersonage Minnie – kort voor Wilhelmina – woont in een dorp zonder kleur. Het is er grijs en vuil, alles is van beton, verandering en fantasie zijn er verboden.’ Het enige stukje kleur in het dorp is een knalrode megafoon boven op een toren. ‘Daarover schrijft Robin: Dat onding maakt twee keer dag een geluid dat door merg en been gaat, een beetje zoals de sirene van een ziekenwagen, maar dan nog kattenvalser, als een schaap met een ontstoken strottenhoofd dat op een verroeste spijker is gaan zitten. Met zo’n taal heb je mij onmiddellijk mee.’

De personages en het dorp kregen razendsnel vorm, niet alleen in zijn hoofd, ook op papier. Jurgen Walschot gebruikte er een stijl voor die hij eerder bedacht voor Relmuis en Frida’s coole klimaatboek van auteurs Frank Pollet en Moniek Vermeulen. ‘Het is een snelle, bijna cartooneske stijl, helemaal anders dan de andere boeken die ik de afgelopen jaren gemaakt heb. Net omdat de tekeningen zo snel en toegankelijk zijn, amuseer ik me er ontzettend mee.’

Wolgrollen

Hoewel het dorp Vaersenbroeckendrechtegem volledig grijs is, hoefde Jurgen Walschot zich in zijn illustraties niet helemaal tot die kleur te beperken. ‘Minnie heeft wél nog fantasie. Al haar denkbeeldige vriendjes zijn juist heel kleurrijk.’ Samen met haar bijzondere vrienden komt Minnie erachter dat duistere machten uit een grijs verleden het dorp in hun greep houden. Ze gaan de strijd aan met de Wolgrollen, twee schimmige broers die met hun lange pinknagel de fantasie letterlijk uit je neus komen peuteren … ‘In een notendop gaat het boek over niet mogen zijn wie je bent en je fantasie niet mogen tonen, maar ook over hebzucht, jaloezie en dat soort dingen.’

Artistiek ei

Naast De schurkenclub houdt Jurgen Walschot zijn vorige boek, De wortels van de wereld, op. Dat verscheen afgelopen zomer. Hij maakte het samen met auteur Kirstin Vanlierde. Het contrast kan nauwelijks groter zijn. Hier geen leuke figuurtjes die de lezer haast in de armen springen van enthousiasme, maar zeer gedetailleerde, bestudeerde en natuurgetrouwe tekeningen, als schilderijen haast. ‘Ook in dat soort boeken kan ik almaar beter mijn artistieke ei kwijt’, legt Jurgen Walschot uit. ‘Een tijd terug kwam ik op een kantelpunt. Ofwel zou ik alleen nog mijn zin doen als illustrator, ofwel zou ik stoppen met boeken maken. Het eerste heeft gewonnen.’ In die periode kreeg hij op de boekenbeurs toevallig een signeerzitje naast Kirstin Vanlierde. ‘We raakten aan de praat en intussen hebben we samen al drie boeken gemaakt.’

Silhouetten

Waarom zou een illustrator een hoofdpersonage altijd een duidelijk gezicht moeten geven? Het is een vraag die Jurgen Walschot al vaker heeft beziggehouden. Is het niet leuker als de lezer zich er zelf een beeld van vormt? Om die reden zien de hoofdpersonages in De wortels van de wereld en de voorganger daarvan, De serres van Mendel, eruit als silhouetten. ‘In de tekst lees je wel dat een bepaald personage een bruine huid heeft en een ander blond is, maar je ziet het niet. Je vult ze verder in zoals je zelf wil.’ In De schurkenclub leenden de schimmige Wolgrollen zich prima tot dat procedé. ‘Robin schrijft dat ze een grauw vel hebben waar je bijna door kunt kijken. Dus laat ik een grijze lijn door hun hoofd lopen, alsof je hun schedel door de huid ziet. Voor de rest zijn ze bijna abstract.’

Posters en filmpjes

Ook met het promotiemateriaal voor het boek hebben de auteur en de illustrator zich rot geamuseerd. Robin Aerts maakte met zijn dochter een heus punknummer over het boek. Jurgen Walschot maakte er de videoclip voor. ‘En ik heb enkele posters gemaakt die ik baseerde op bekende filmaffiches.’ Hij toont er enkele: ‘Hier herken je A Nightmare on Elm Street in: de Wolgrollen zijn zo’n soort Freddy Krueger-figuren. Dit is Fightclub: The first rule of Schurkenclub is: you don’t speak about Schurkenclub. En deze is gebaseerd op Strangers Things: de kop staat op dezelfde plaats en de houdingen van de figuren zijn identiek, maar ik heb er dan de personages van het boek op gezet. De posters mikken natuurlijk meer op de ouders dan op de kinderen’, zegt hij. ‘De filmpjes gebruik ik achteraf voor lezingen en workshops. Speel ik een filmpje af waarin de personages tot leven komen, dan zijn de kinderen een en al aandacht, en intussen kan ik ze alles vertellen wat ik wil.’

Tekst: Ines Minten
Foto: (c) Tine De Wilde
Uit: buurten april